Kısa Şalvar Güreşi

 Genellikle Kahraman Maraş İl merkezi ve ilçelerinde icra edilen bu Güreş çeşidi yıllardır yapıla gelmektedir.Şalvar güreşi çok eski geleneklere dayanan ve Türkmenler tarafından yapılan bir güreş türüdür.Kısa şalvar adından da anlaşılacağı gibi keçi yününden yapılır.Şalvarın ağız kısmına kösele deri dikilir.Bağı ise kalın örme ipten yapılır.Kısa şalvar diz üstünde baldırın orta yerine gelecek uzunlukta dizayn edilir.Kahraman Maraş yöresinde yapılan tüm güreşlerde bu tür şalvar kullanılagelmiştir.Yapılışı çok eskilere dayanan bu güzelim Güreş şimdi sadece Kahramanmaraş’ın Bertiz , Baydemirli ve çevresinde yılda bir defaya mahsus olmak üzere Festival şeklinde tanzim edilerek bu ananenin yaşatılmasına çalışılmaktadır.

 

    ŞALVAR GÜREŞİNDE TEKNİK UYGULAMA

 

        1-Kısa şalvar güreşinde tüm teknikler ayakta yapılır

        2-Rakip alta düştüğü anda bir tek hamle şansı verilir.Bu hamlede sonuç olmaz ise genelde ayağa kaldırılır.

        3-Dengenin son derece önemli olduğu güreş sporunda Ayakta muazzam bir denge unsuru oluşturan kısa şalvar güreşleri ata sporumuza bir çok şampiyonunun kazandırılmasında bir hayli büyük yararları olmuştur

      

 KAHRAMANMARAŞ’TA YAPILAN KISA ŞALVAR GÜREŞLERİNDE UYGULANAN TEKNİKLER

       

        1-YANBAŞI

        2-İÇ ÇANGAL

        3-DIŞ ÇANGAL

        4-BAĞDA

        5-TIRPAN

        6-DOMUZ TOPU

        7-DÖŞ ÇANGALI

        8-ALDANGAÇ

        9-KÜNDE (ŞARK VE BEL KÜNDESİ)

        10-DİLKİDEN ATMA

        11-YAN BAĞDA

        12-DİLKİ ÇANĞALI

        Yöresel şive ile adlandırılan bu teknikler hala daha yapılagelmektedir.Bilhassa Ayakta yapılan güreşlerde çangal fonksiyonunun ne kadar sonuca gidici bir hadise olduğu bilinmektedir.Türk güreş tarihinde Çangalın yaygınlaşmasında Bilhassa Bekir Büke ismi ön plana çıkmaktadır.Türk güreşinde

Maraş çangalı diye bilinen çangalın mücitlerindendir.İzlemiş olduğumuz bir çok güreşlerde bir güreşçi çangal attığı zaman “AHADA MARAŞ” DİYE ESPRÜTEL bir şekilde güreşimize yerleşmesine sebebiyet vermiştir.

 

        KISA ŞALVAR GÜREŞİNİN YAPILDIĞI ZEMİN

 

        1-YUMUŞAK ELENMİŞ KUM ZEMİN

        2-ÇELTİK KABUĞU YERE SERİLEREK ÜZERİNDE YAPILIR

        3-ÇİM ZEMİN

        4-KAR ÜSTÜNDE

        5-Genelde açık alanda yapılan bu önemli güreşlerimiz için 1970-2001 dönemini hatırlamaktayım.Genelde Kahraman Maraş Merkez -İlçelerden

Afşin-Elbistan-Türkoğlu-Pazarcık-Göksun-Andırın-Çağlayancediü

Kasabalardan İse :Çardak-Arıtaş Altın elma ve ismini sayamadığımız birçok köyünde yıllarca kısa şalvar güreşleri yapılagelmiştir.Kısa şalvar güreşinden uzun pırpıt güreşine geçiş intibakı bir hayli zor olmuştur.Halk yüksek risk içeren teknikleri ve bilhassa güreşte heyecanlı sahneleri sevdiğinden karakucak güreşlerine geçilip rakip alta düştüğü zaman çok tepki göstermişlerdir.Seyirciler hep bir ağızdan kaldır diyerek hakeme tepki göstermişlerdir.Fakat zamanla bu güzel anane kaybolmaya yüz tutmuş ve şimdilerde ise sadece K.Maraş merkez Bertiz ve baydemirli dışında hiç bir yerde malesef yapılmamaktadır.Tarihi miras olan ve güreşimizin alt yapısına büyük fayda sağlayan böylesine önemli bu güreşlerin yaşatılması için mutlaka yetkililerin çaba sarfetmeleri teşvik unsurları ortaya koymaları ve en azından ananenin kaybolmaması için girişimlerde bulunmaları şarttır diye düşünüyorum.

 

   

KISA ŞALVAR GÜREŞLERİNDE ÖDÜL

 

        1-Çocukluğumdan hatırlarım filan pehlivan şu köyde yapılan güreşlerde şalvarı aldı.Bu yapılan güreşin bir hatırası ve herkesi yenerek şampiyon olması nedeni ile sembolik olarak verilen bir ödüldür.Şalvar güreşlerinde eskiden : 1-Koyun 2-Koç 3-Boğa 4-Tay 5-Para Ödülü , ALTIN ÖDÜLÜ gibi mütevazi ödüller verilirdi.

   

    KAHRAMANMARAŞTAKİ GEÇMİŞ UYGULAMA

 

        1-Kısa şalvar güreşi KahramanMaraş ilimizde geçmiş yıllarda  1-KÜMBET 2-DEVECİLİ  3-KUYUCAK , TEKKE, iTTEPESİ (ABARABAŞI) , ESKİ KIŞLA ,batı park sahası semtlerinde hemen hemen her pazar yapılırdı.Halk güreşlere büyük bir rağbet ederdi.Eski güreş sever büyüklerimiz yıllarca yapılan bu güzelim geleneği bazen duygusal kelimelerle heyecanla daha dün yapılmış gibi anlatırlar.

       

GÜREŞLERDEKİ FOLKLOR

 

        1-Kahraman Maraş yöresinde yapılan bütün güreşler genelde davul zurna eşliğinde yapılır.Davul çalan müzisyenler en az bir güreş hakemi kadar bu güreşlerin usulunü bilir rakip yenildiği zaman hakemle beraber oda davulu anında durdurur.Bu kahramanMaraş ilimizde çok görülmüştür.

Şalvar güreşleri tür olarak karakucak güreş türündendir.Yine kısa şalvar güreşi gibi kahramanMaraş yöresinde düğünlerde Bayrak Güreşleri yapılırdı.Gelin gelecek evin Damına bir bayrak dikilir.Bayrakta gömlek ,kumaş ,  çeşitli hediyelik eşyalar takılır.Gelin eve indikten sonra davul zurna eşliğinde kalabalık samen grubu güreş yapılacak alana giderler ve burada dostça kıran kırana güreşler olurdu.Genelde bu güreşlerde tartı yapılmaz hakemler tarafından

 

KATEGORİ

       

        1NCİ KATEGORİ (BAŞ)

        2 NCİ KATEGORİ

        3 NCÜ KATEGORİ.

       4NCÜ KATEGORİ       4 Kategori üzerinden yapılır.Temennimiz atalarımızdan kalan bu güzelim tarihi mirasın nesiller boyu yaşatılması ve devam etmesidir.Bu uygulama genelde köy yerlerinde düğün güreşlerinde uygulanırdı.İlk zamanlar İl merkezinde ve ilçelerdede genelde 3 boy üzerinden yapılırdı.Daha sonra düzenli sıklet üzerinden yapılmaya başlandı.

 

 KATEGORİ ;

TARTI İLE YAPILIRDI

 60 KG DESTE

65  KG ORTA

70 KG BÜYÜK ORTA

80 KG BAŞ ALTI

80 KG YUKARI baş olurdu.Genelde kısa şalvar güreşleri 5 boy üzeninden yapılırdı.